Zapraszamy jednak na nasz LikePage – tam codziennie publikujemy teksty poświęcone prawu w naszym życiu, a niebawem pojawią się również atrakcyjne promocje dla naszych czytelników!

O co klienci zazwyczaj pytają: Czy będę mógł zadawać dodatkowe pytania?

O co TY powinieneś spytać: Jak długo będę mógł zadawać dodatkowe pytania?

Sprawdź, czy możliwość zadawania dodatkowych pytań nie jest ograniczona czasowo. Może się zdarzyć, że będziesz mógł prosić o dalsze wyjaśnienia, ale tylko przez… tydzień? Dwa tygodnie?

Rozejrzyj się za portalami, w których kontakt z prawnikiem nie jest ograniczony czasowo. Dzięki temu będziesz mógł zadać dodatkowe pytanie nawet po kilku miesiącach, gdy nagle w Twojej sprawie pojawią się nowe okoliczności.

O co klienci zazwyczaj pytają: Czy będę mógł zadawać dodatkowe pytania?

O co TY powinieneś spytać: Ile dodatkowych pytań będę mógł zadać?

To, że portale prawnicze oferują możliwość zadawania dodatkowych pytań, jest już standardem. Również coraz mniej firm żąda dopłat za dodatkowe pytania. Czy to uprzejmy ukłon w stronę klienta? Może tak, a może… gdzie indziej kryją się haczyki.

Sprawdź, czy liczba pytań dodatkowych jest nieograniczona. Być może będziesz mógł żądać dodatkowych wyjaśnień, ale tylko… raz? A może dwa?

Są serwisy, które w zamian za nieznacznie wyższą cenę usługi oferują nieograniczoną ilość pytań dodatkowych. Poszukaj takich i rozważ, czy nie warto skorzystać z ich usług.

Pozdrawiamy, Łukasz Mackiewicz i Mirek Kielar – serwis www.ePorady24.pl

Może się zdarzyć, że po otrzymanej odpowiedzi coś pozostanie dla Ciebie niejasne albo że w pytaniu zapomniałeś o czymś wspomnieć. Co wtedy?

• Czy wiesz, jak w takich sytuacjach postępują prawnicy, do których zwracasz się o pomoc?
• Czy oferują możliwość zadania dodatkowych pytań?
• Czy nie ograniczają korespondencji co najwyżej do 1 dodatkowego pytania?
• Czy nie biorą opłat za dodatkowe pytania?

Zanim skorzystasz z usług danej kancelarii, zadaj sobie te pytania i uzyskaj konkretne odpowiedzi. Upewnij się, że portal jasno przedstawia zakres swojej usługi.

Konsekwencje uzyskania niepełnej odpowiedzi

Jeśli uzyskasz niepełną odpowiedź, a w portalu nie ma wzmianki o dodatkowych pytaniach – nie licz na to, że prawnicy chętnie będą z Tobą korespondować po udzieleniu odpowiedzi.

Możliwe, że będą chcieli udzielić dalszych wyjaśnień, ale za dopłatą. I koniec końców może zdarzyć się tak, że choć chciałeś oszczędzić na usługach tańszej firmy, ostatecznie zapłacisz więcej niż u konkurencji, która wprawdzie ceni swoje usługi, ale za to nieodpłatnie udziela wszystkich dodatkowych wyjaśnień.

Otóż zgodnie z art. 53 Prawa autorskiego umowa o przeniesienie autorskich praw majątkowych wymaga zachowania formy pisemnej pod rygorem nieważności. Konieczne jest więc złożenie własnoręcznych podpisów przez obie strony na egzemplarzu(-ach) umowy. Podpisanie umowy w formie elektronicznej wchodzi w grę tylko wtedy, gdy obie strony dysponują bezpiecznym podpisem elektronicznym weryfikowanym przy pomocy ważnego kwalifikowanego certyfikatu. Zwykłe e-maile nie wystarczają do zachowania formy pisemnej (piszę o tym w artykule E-mail to nie jest forma pisemna!).

Zachowanie formy pisemnej leży w interesie nabywcy praw, a nie autora. Jeśli brak jest formy pisemnej, to przyjmuje się, że taka umowa ma charakter jedynie licencji. Oznacza to, że kupujący nie nabywa praw autorskich – pozostają one przy autorze (twórcy), który jedynie upoważnia nabywcę (właściwie licencjobiorcę) do korzystania z utworu. Pozycja licencjobiorcy jest zdecydowanie słabsza niż właściciela praw autorskich. Przede wszystkim autor może sprzedać lub upoważnić do korzystania ze swojego dzieła inną osobę. Licencja bowiem jest co do zasady licencją niewyłączną, licencja wyłączna zaś… wymaga również formy pisemnej.

Jeśli potrzebujesz pomocy przy sporządzeniu umowy o przeniesienie praw autorskich, zgłoś się do nas.

Podstawa prawna: ustawa z 04.02.1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (Dz. U. z 1994 r. Nr 24, poz. 83) – art. 53, 65, 67; Kodeks cywilny – art. 78.

Pozdrawiam, Jakub Bonowicz

Istotę umowy-zlecenia zdefiniował ustawodawca w art. 734 Kodeksu cywilnego – zgodnie z jego brzmieniem przez umowę-zlecenie przyjmujący zlecenie zobowiązuje się do dokonania określonej czynności prawnej dla dającego zlecenia.

Natomiast umowa o dzieło została zdefiniowana w art. 627 Kodeksu cywilnego – zgodnie z jego brzmieniem przez umowę o dzieło przyjmujący zamówienie zobowiązuje się do wykonania oznaczonego dzieła.

Z analizy językowej powyższych przepisów wynika, że różnica pomiędzy ww. umowami jest bardzo wyraźna: umowa-zlecenie to umowa starannego działania, natomiast umowa o dzieło to umowa skutku – musi powstać konkretne dzieło.

Ustawodawca nie zdefiniował, co prawda, czym właściwie jest „dzieło”, ale powszechnie w orzecznictwie przyjęto, że dzieło musi być oznaczone i ma to być konkretny rezultat, będący wynikiem umiejętności, wiedzy, doświadczenia czy też osobistych właściwości wykonawcy.

Często w praktyce spotykam się z sytuacją, gdy przedsiębiorca myli umowę o dzieło z umową o pracę, tzn. że za umowę o pracę uznaje się umowę, która zobowiązuje osobę do wykonywania określonej pracy, pod kierownictwem pracodawcy oraz w miejscu i czasie przez niego wyznaczonym.

Na zakończenie tego krótkiego posta, aby zobrazować powagę w sytuacji, gdy osoba „pomyli” dzieło ze zleceniem, dokonam krótkiej symulacji. Firma zatrudniła domokrążcę (sprzedawcę) na umowę o dzieło. Średnio zarabiał on ok. 1000 zł miesięcznie, z czego firma odprowadzała podatek dochodowy. Po 10 latach Zakład Ubezpieczeń Społecznych zażądał zapłacenia zaległych składek w wysokości 13 512 zł. Osobom, dla których ta kwota jest mała, przypominam, że nie zawiera ona m.in. odsetek od zaległości oraz że im większe wynagrodzenie, tym większa zaległość.

Pozdrawiam, Dariusz Kostyra

Na aukcjach masowo oferowane są podróbki. Nie ma wątpliwości, że oczywiście można żądać odszkodowania od sprzedawcy oferującego imitacje, ale czy można pozwać portal aukcyjny, który wskazuje w regulaminach, że jest jedynie pośrednikiem i zasadniczo nie odpowiada za nic? Orzecznictwo sądów europejskich nie jest jednolite.

Sądy francuskie, np. w procesach przeciwko eBayowi, orzekały często na korzyść powodów, stwierdzając, że portal winien był podjąć wszelkie możliwe środki, by wykryć i usunąć aukcje, na których pojawiły się podróbki (sprawy LVHM przeciwko eBayowi). Sąd Gospodarczy w Paryżu w czerwcu 2008 r. nakazał eBayowi zapłatę na rzecz LVHM (który skupia producentów towarów luksusowych) 38,6 milionów euro odszkodowania oraz zaniechanie działań naruszających. Mimo to na aukcjach nadal oferowane były imitacje i w 2009 r. LVHM ponownie wytoczył proces i znów wygrał (tym razem 1,7 mln euro). Z drugiej strony w innym procesie (również we Francji) sąd oddalił powództwo firmy L’Oréal, producenta znanych kosmetyków. Tutaj uznano, że portal zapewnił wystarczające środki bezpieczeństwa, polegające na monitorowaniu aukcji (mimo że – jak twierdził powód – 60% oferowanych towarów było podrabianych).

Dość sensowną koncepcję wypracowało orzecznictwo niemieckie. W wyroku z 11.03.2004 r. (I ZR 304/01, BGHZ 158, 236 – licytacja internetowa) Federalny Trybunał Sprawiedliwości (BGH) rozstrzygnął sprawę z powództwa Roleksa przeciwko platformie internetowej Ricardo, na której znalazły się podrabiane zegarki. Sąd orzekł, że internetowy portal aukcyjny ma obowiązek właściwego monitorowania treści aukcji (a temu obowiązkowi nie uczynił zadość) i powództwo uwzględnił. Stanowisko to zostało podtrzymane w wyroku z 19.04.2007 r. (BGHZ 172, 119 Tz. 47 und 52 – Licytacja internetowa II) oraz z 30.04.2008 r. (I ZR 73/05 – Licytacja internetowa III).

Istotę koncepcji można scharakteryzować w następujący sposób: administrator drogi odpowiada za jej stan. Ale nie można od niego wymagać niemożliwego: nie jest w stanie sprawdzać wszystkich dróg – tego, czy np. nie leżą na niej gałęzie lub inne przeszkody. Dopiero gdy wykaże się zaniedbanie administratora (np. gałąź leży od kilku tygodni, choć otrzymywał sygnały od kierowców o istnieniu przeszkody), to poniesie odpowiedzialność, jeśli ktoś np. wjedzie na gałąź w nocy.

Identycznie jest z odśnieżaniem: przy gwałtownych opadach śniegu nie ma technicznej możliwości zapewnienia należytego stanu każdej z dróg. Podobnie internetowy portal aukcyjny nie jest w stanie usuwać od razu każdej aukcji, na której znajdą się podróbki. Powinien jednak monitorować ich treść (tak jak administrator drogi powinien co pewien czas sprawdzać jej stan), a jeśli otrzyma sygnały od użytkownika, że znajdują się imitacje, to powinien poczynić kroki w celu weryfikacji aukcji. Spoczywa więc na nim tzw. obowiązek nadzoru (surveillance duty). BGH uznał, że wymogi stawiane portalowi co do sprawowania nadzoru muszą być „rozsądne”, gdyż inaczej podważyłoby to sens istnienia aukcji. Niemniej jest to pojęcie niejasne i trudno przewidzieć, jakie środki bezpieczeństwa sąd uzna w danym wypadku za „rozsądne”.

Przykładowo: Sąd Apelacyjny w Dusseldorfie uznał, że nie jest „rozsądne” wymagać od administratora forum monitorowania postów w celu wyszukiwania zniesławiających treści, nawet jeśli treść taka była zamieszczona kilkakrotnie (co ma duże znaczenie przy odpowiedzialności za komentarze, co jest jeszcze jednym problem prawnym związanym z aukcjami). Sąd Apelacyjny w Monachium uznał natomiast odpowiedzialność serwisu eBay, za pośrednictwem którego sprzedawano nieautoryzowane kopie podręcznika do łaciny. Z kolei Sąd Apelacyjny w Brandenburgu nakazał eBayowi zastosowanie odpowiednich środków przeciwko powtarzającym się naruszeniom danych osobowych przez nieznanych użytkowników, którzy zakładali konta na eBayu, podając się za inne osoby.

Pozdrawiam, Jakub Bonowicz

Kto tak postępuje? Dla przykładu: poseł, który wygłasza kwieciste przemówienie, napisane przez autora specjalizującego się w sporządzaniu mów politycznych. Klient, który zamawia pismo procesowe, pod którym się podpisuje, choć stworzył je prawnik. Student, który zleca komu innemu napisanie pracy magisterskiej. No i wreszcie znana gwiazda estrady lub sportu, która publikuje swój życiorys czy wspomnienia, mimo że ich autorem jest ktoś zupełnie inny.

Takie sytuacje określamy m.in. jako ghostwriting. Ghostwriter („pisarz-duch”, „pisarz-widmo”) to właśnie autor tekstu sygnowanego cudzym nazwiskiem – ów autor pozostaje w ukryciu i nie ujawnia nazwiska czy pseudonimu. Zakaz ujawniania autorstwa ghostwriterów zwykle zostaje zapisany w umowie z zamawiającym napisanie dzieła, choć czasem wskazuje się go w książce poprzez zamieszczenie noty „opracował”.

Co o takiej sytuacji mówi prawo autorskie? Czy takie działanie jest dozwolone? Otóż przepis prawa autorskiego jednoznacznie mówi, że autorskie prawa osobiste, obejmujące m.in. prawo do autorstwa utworu oraz oznaczania utworu swoim nazwiskiem lub pseudonimem albo do udostępniania go anonimowo, nie podlegają zrzeczeniu się lub zbyciu. Nie można zatem zrzec się autorstwa utworu, można jedynie wydać go anonimowo (co nie znaczy pod cudzym nazwiskiem). Taka umowa ghostwriterska powinna być zatem nieważna.

Praktyka nieco złagodziła ten przepis. Dopuszcza się powszechnie pisanie na zlecenie utworów krótkich (przemówień, pism, mów). Natomiast nagannie należy ocenić wydawanie sporządzanych na zlecenie np. autobiografii czy wspomnień. W takim przypadku autorami książki powinni być zarówno zamawiający, jak i sporządzający jako współtwórcy. Oczywiście również sprzeczne z prawem jest pisanie za kogoś prac naukowych.

Podstawa prawna: art. 16 pkt 1 i 2 ustawy z 4.02.1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (Dz. U. z 1994 r. Nr 24, poz. 83).

Pozdrawiam, Jakub Bonowicz

Człowiek jest podobno istotą egoistyczną i nie lubi się dzielić z innymi. Zwłaszcza swoją własnością. Mimo to nie da się uniknąć współwłasności.

Co to znaczy, że dana rzecz jest współwłasnością kilku osób?

Współwłasność istnieje wtedy, gdy własność jednej rzeczy przysługuje niepodzielnie kilku osobom. Przedmiotem współwłasności mogą być zarówno rzeczy ruchome (np. samochód, zegarek, komputer, książka), jak i nieruchomości. Prawo polskie zna trzy rodzaje nieruchomości:

1. nieruchomości gruntowe (grunty),
2. budynki,
3. lokale wyodrębnione w budynkach.

O ile współwłasność ruchomości nie nastręcza większych trudności, to wokół nieruchomości (jako rzeczy o dużej wartości) rozgrywają się nieraz wieloletnie spory.

Istnieją dwa rodzaje współwłasności:

1. współwłasność w częściach ułamkowych,
2. współwłasność łączną (wspólność do niepodzielnej ręki).

Czy jeśli mam z sąsiadem działkę na współwłasność, to każdy z nas jest właścicielem połowy tej działki?

Nie. Współwłasność oznacza, że własność rzeczy przysługuje wszystkim współwłaścicielom niepodzielnie i dopóki nie nastąpi zniesienie współwłasności, dopóty żaden z współwłaścicieli nie ma na działce fizycznie wydzielonej części na swoją wyłączną własność. W przypadku współwłasności w częściach ułamkowych mówimy jedynie o tzw. udziałach we współwłasności. Jeśli np. mamy działkę i dwóch współwłaścicieli, to każdy z nich ma tzw. ułamek we współwłasności (udział) w określonej wysokości. Jeśli ułamki te są równe, udział każdego z nich wynosi 1/2.

Przykład

Dwaj współwłaściciele działki o powierzchni 1000 m² nie mogą powoływać się na to, że każdy z nich jest właścicielem działki o powierzchni 500 m². Obaj są właścicielami działki o pow. 1000 m², gdyż cechą współwłasności jest właśnie niepodzielność. Oznacza to również, że żaden ze współwłaścicieli nie może sprzedać fizycznej części takiej działki. Każdemu z nich przysługuje natomiast udział we współwłasności tejże działki w wysokości 1/2. Każdy z nich może rozporządzać tym udziałem bez zgody drugiego – może go sprzedać, darować, obciążyć hipoteką, zapisać w testamencie.

Jeśli więc A i B są współwłaścicielami powyższej działki, ich udziały wynoszą 1/2, a B sprzeda swój udział C, to oczywiście nie powstaje sytuacja, że A jest właścicielem 500 m² i C jest właścicielem 500 m². A i C będą współwłaścicielami całej działki, tj. 1000 m², dlatego że B nie mógł zbyć C fizycznej części działki, a jedynie swój udział.

Czy ze współmałżonkiem też mam majątek na współwłasność?

Tak, jednak tutaj sytuacja wygląda trochę inaczej. Współwłasność majątku małżeńskiego jest bowiem tzw. współwłasnością łączną. Różni się ona od współwłasności ułamkowej tym, że nie jest określona udziałami. Związana jest ona ponadto nieodłącznie z małżeństwem. Dopóki trwa małżeństwo (lub dopóki wspólność ta nie zostanie zniesiona mocą małżeńskiej umowy majątkowej, czyli intercyzy), nie jest możliwe żądanie podziału rzeczy wspólnej. Żaden z małżonków nie może również rozporządzać udziałem w rzeczy wspólnej, ponieważ współwłasność łączna jest bezudziałowa.

Czy jeśli zawrzemy intercyzę, to wygasa współwłasność naszego mieszkania?

Nie. W takim wypadku zniesiona zostaje współwłasność łączna mieszkania małżonków. Przekształca się ona jednak we współwłasność w częściach ułamkowych. Małżonkowie nadal pozostają współwłaścicielami mieszkania, jednak każdy z nich ma określony udział we współwłasności i może tym udziałem rozporządzać, np. sprzedać go innej osobie (co nie było możliwe, gdy mieszkanie było przedmiotem współwłasności łącznej).

Pozdrawiam, Jakub Bonowicz

Powody, dla których miałbyś otrzymać błędną odpowiedź, jest sporo:

- Odpowiedzi udzieli nie doświadczony prawnik, ale student.
- W firmie nie ma specjalistów z tej dziedziny prawa, której dotyczy Twoje pytanie – aby jednak serwis nie stracił nowego klienta, na Twoje pytanie odpowiada prawnik, który tylko pobieżnie orientuje się w danej dziedzinie prawa.
- Prawnik nie zapozna się dokładnie z okolicznościami sprawy (np. z pośpiechu wywołanego natłokiem pytań internautów).

Konsekwencje otrzymania błędnej odpowiedzi
W najlepszym razie – jeśli zorientujesz się w porę, że prawnik wprowadził Cię w błąd – ucierpią tylko Twoje finanse, gdyż będziesz musiał poradzić się innego prawnika, który prawidłowo zanalizuje problem i wskaże Ci odpowiednie rozwiązanie Twojego problemu.

W najgorszym zaś wypadku narazisz się na przegraną sprawę w sądzie i będziesz musiał ponieść konsekwencje niekorzystnego wyroku. Wiadomo bowiem, że skoro korzystamy z czyichś usług, to zakładamy, że mamy do czynienia ze specjalistą. Absurdem byłoby samodzielne weryfikowanie umiejętności osoby, której płacimy przecież za jej wiedzę. Tym samym naturalną koleją rzeczy jest to, że skoro prawnik mówi nam: „Proszę składać pozew, ma pan wygraną sprawę” – to składamy ten pozew. Wierzymy fachowcowi, bo przecież zajmuje się tym od lat.

Jeśli nie zorientujesz się, że prawnik źle ocenił Twoje szanse, to bardzo możliwe, że dowiesz się o tym dopiero w trakcie rozprawy, gdy sąd wyda, o dziwo, niekorzystny dla Ciebie wyrok. A kto ponosi koszty sądowe (które – jak wiadomo – raczej do niskich nie należą)? Niemal zawsze strona przegrana. No chyba że Twój przeciwnik okaże się łaskawy, ale na to raczej nie warto liczyć…

Owszem, możesz potem pozwać tego feralnego prawnika, który wprowadził Cię w błąd, następnie sądzić się, odwoływać i po długich miesiącach uzyskać odszkodowanie. Ale zadajmy sobie pytanie: czy gdy decydujesz się na skorzystanie z porady prawnej, to czy po to, by później sądzić się z tym prawnikiem? Chyba nie.

Dlatego tak ważne jest to, by umiejętnie wybrać odpowiedni serwis. Zły wybór może sprawić, że prawnik, który miał Ci pomóc, tylko Ci zaszkodzi.

Pozdrawiamy, Łukasz Mackiewicz i Mirek Kielar – serwis www.ePorady24.pl